De Europese astronomische organisatie ESO heeft in Chili vier 8m telescopen staan in het Andes gebergte. Daarmee kunnen opnamen gemaakt worden die tot voor kort alleen voorbehouden waren aan bijvoorbeeld een ruimte telescoop. Dat is mogelijk geworden door de toepassing van interferometrie, waarmee beelden verkregen kunnen worden als betrof het een telescoop van meer dan 100m doorsnede. De toevoeging van de PRIMA-faciliteit maakt het mogelijk om nu ook veel licht zwakkere objecten te kunnen detecteren. Denk daarbij o.a. aan exo-planeten. In feite stelt PRIMA, en de star separators in het bijzonder, de astronoom in staat om tegelijk met twee ogen naar de hemel te kijken. Het ene oog kijkt dan naar een heldere referentiester en maakt interferometrie mogelijk terwijl het andere oog naar een lichtzwak object kijkt dat zichtbaar is geworden dankzij dit feit.

Op zich is dat nog niet voldoende. Ook het gebruik van adaptieve optiek speelt een belangrijke rol. Daarnaast zijn er ook nog vier kleinere telescopen waarmee de positie van sterren nauwkeurig bepaald wordt. Ook daar speelt PRIMA een rol. Tijdens de lezing zal de samenhang tussen dit alles worden uitgelegd en worden geïllustreerd met foto’s gemaakt tijdens een bezoek aan het observatorium.
Nederland heeft belangrijke bijdragen geleverd in de realisatie van PRIMA. TNO heeft de star separators ontwikkeld voor zowel de vier grote als de vier kleine telescopen. Hoe deze instrumenten werken zal u uitgelegd worden in zoveel detail als u dat wilt. Jan Nijenhuis had voor het ontwerp en de realisatie van de instrumenten de technische verantwoordelijkheid.
Tot slot wordt ook nog een vooruitblik gegeven op het nieuwe paradepaardje van ESO; de E-ELT. Ook daar hoopt TNO samen met de Nederlandse industrie een belangrijke bijdrage te mogen leveren. Een serie prototypes om de spiegel segmenten van de hoofdspiegel te steunen zijn al geleverd.

Ontvangst vanaf 19.15 uur, aanvang 19.30 uur.

Toegang voor leden van Thales is gratis,

niet leden betalen € 2,00